Hobbeo - Twoje hobby

Krótko o kolekcji

Czy można byłoby funkcjonować bez żelazka.? Dziś chyba nikt nie potrafi wyobrazić sobie takiej sytuacji. Wynalezienie elektrycznego żelazka, w jego najlepszej wersji czyli z prasowaniem na parę, usatysfakcjonowało wszystkie elegantki i znacznie ułatwiło prasowanie. Zanim wprowadzono do użytku żelazka elektryczne, powszechnie stosowane były żelazka na węgiel i żelazka z duszą.
Pierwsze żelazka zrobione były z grubego kawałka metalu (o grubości 1-2 cm) oraz rączki ze skręconego pręta. Ich nagrzewanie następowało poprzez włożenie do ognia. Niestety ich wadą było to, że bardzo szybko stygły. Nazwa żelazka pochodzi właśnie od takiego bloku metalu czyli żelaza.
Przez wieki, taki jednostronnie wygładzony blok metalu z uchwytem nagrzewano np. na płycie pieca kuchennego, a następnie wykorzystywano do wygładzania tkaniny. Bezwładność cieplna takiego bloku żelaza pozwalała na utrzymanie tylko przez kilka minut temperatury dostatecznie wysokiej, aby prasowanie było skuteczne. Po ostygnięciu żelazko trzeba było ponownie podgrzać przez postawienie na piecu.
Nowocześniejsze modele rozgrzewano za pomocą rozżarzonego węgla drzewnego spalanego w umieszczonej nad stopą komorze, wewnątrz korpusu żelazka. Takie modele miały specjalny kominek skierowany do góry, często bogato zdobiony, do odprowadzania dymu ze spalanego węgla. Tego typu rozwiązania pozwalały na dłuższe prasowanie, ale wymagało to ogromnej wprawy i wytężonej uwagi, gdyż czasem iskra padała wprost na prasowany materiał. Dodatkowym problemem tego typu żelazek było ich nierównomierne grzanie.
Z upływem czasu zaczęto stosować żelazka z tzw. duszą (lub cegliczką). Odpowiednią temperaturę żelazka uzyskiwano poprzez rozgrzaną sztabkę żelaza wkładaną do środka żelazka. Znane były także żelazka podróżne, takie mini-żelazka na spirytus.
Żelazka z poprzednich wieków można oglądać w muzeach. Największą kolekcję żelazek w Europie posiada Muzeum Gospodarstwa Domowego w Ziębicach na Pogórzu Sudeckim. Znajduje się w nim ponad 2 tysiące eksponatów, z czego wystawianych jest niewiele ponad 400. W wielu domach można także spotkać takie zabytkowe eksponaty. Ja również posiadam kilka takich żelazek. Zapraszam wiec do ich obejrzenia.

 

numizmatyk wypowiedź z dnia 9 grudnia 2008

Niecodzienne hobby, naprawdę, ale robi wrażenie. Czasem widać na różnego rodzaju targach i giełdach staroci takie żelazka, aż czuć kawałek historii, gdy bierze się je do rąk.

jurek.gil wypowiedź z dnia 16 listopada 2008

Cuda techniki minionego okresu.! Dobrze, że takie dawne przedmioty codziennego użytku znalazły miejsce w przyjaznym domu, a nie na złomowisku. :)

malwina.mw wypowiedź z dnia 16 listopada 2008

Wyjątkowo ciekawe są te starodawne żelazka. !!!

teresa wypowiedź z dnia 15 listopada 2008

Prawdziwa historia prasowania. !!! Jedno z takich żelazek pamiętam ze swoich dziecięcych wyjazdów do krewnych mieszkających na lubelszczyźnie.

 

Tylko zalogowani użytkownicy mogą wystawiać komentarze.